Coaching przez duże "C" i coaching przez
małe "c"
Coaching to proces pomagania drugiej osobie, mający na
celu dotarcie do jej szczytowych mozliwości. Polega on
na rozwijaniu silnych stron tej osoby, pomoc w pokonywaniu
wewnętrznego oporu i przekroczeniu ograniczeń oraz ułatwianie
funkcjonowania w zespole.
Termin "coaching" pochodzi od średniowiecznego
angielskiego słowa coche, które oznacza wóz lub
karocę. W rzeczywistości, słowo to niesie to znaczenie
i dziś - oznaczając podróż tanią klasą w transporcie lotniczym
lub kolejowym. Pojęcie coachingu w sensie edukacyjnym
pochodzi od koncepcji nauczyciela, który "przeprowadza"
lub "transportuje" ucznia przez egzaminy. Coach
w edukacji oznacza "prywatnego nauczyciela",
kogoś, kto instruuje lub trenuje ucznia/wykonawcę, zespół
uczniów/wykonawców lub kogoś, kto instruuje zawodników
konkurencji sportowej i kieruje strategią zespołu. Za
słownikiem Meriiam-Webster's Dictionary, bycie coachem
określa się jako "intensywne trenowanie [kogoś
- przyp. tłum.] (przez instruowanie i demonstrację)".
Nawet w ujęciu historycznym, coaching jest zorientowany
na osiągnięcie poprawy wyników konkretnego działania.
Efektywny coach tego rodzaju (jak np. coach głosu, coach
gry aktorskiej, coach rzucającego w baseballu) obserwuje
zachowanie osoby, udziela jej wskazówek i prowadzi do
doskonalenia tego zachowania w konkretnych kontekstach
i sytuacjach. Implikuje to promowanie rozwoju kompetencji
behawioralnych osoby poprzez uważną obserwację i udzielanie
informacji zwrotnej.
W ostatnich latach, poczynając od lat 80-tych, pojęcie
coachingu przyjęło znacznie szersze i uniwersalne znaczenie.
Coaching osobisty, executive coaching i life coaching
dostarczają wsparcia na wielu różnych poziomach: zachowań,
umiejętności, przekonań, wartości czy nawet tożsamości.
Te nowe i bardziej wszechstronne formy coachingu - coaching
osobisty i executive coaching - mogą być określane jako
Coaching przez duże "C".
coaching przez małe "c" skupia się bardziej
na poziomie zachowań, odnosząc się do procesu pomocy osobie
w osiągnięciu lub doskonaleniu konkretnego zachowania
czy działania.
Coaching przez duże "C" odnosi się do pomagania
ludziom w efektywnym osiąganiu celów w całym spektrum
poziomów. Kładzie nacisk na zmianę generatywną, koncentrując
się na wzmocnieniu tożsamości i wartości oraz urzeczywistnianiu
marzeń i celów. Wymaga to nie tylko umiejętności coachingu
przez małe "c", ale znacznie więcej.
Spektrum narzędzi i umiejętności koniecznych by być prawdziwym
Coachem przez duże "C", takim, który pomaga
ludziom z sukcesem zmieniać się, rozwijać i ewoluować
na różnych poziomach można scharakteryzować przez poniższe
role:
Przewodnictwo i Opieka
Przewodnictwo i Opieka odnoszą się do dostarczania wsparcia
oraz dbałość w odniesieniu do środowiska, w którym
zmiana ma miejsce. Przewodnictwo jest procesem kierowania
osoby ścieżką prowadzącą od jakiegoś stanu aktualnego
do stanu pożądanego. Przewodnictwo zakłada, że przewodnik
był tam wcześniej i zna najlepszą drogę (lub przynajmniej
jakąś drogę) do osiągnięcia stanu pożądanego. Bycie opiekunem
lub "kuratorem" niesie w sobie zapewnienie bezpiecznego
i wspierającego środowiska. Bycie opiekunem cechuje się
uwagą skierowaną na zewnętrzny kontekst i zapewnieniem,
że to co jest potrzebne, jest dostępne, jak również tego,
że nie ma niepotrzebnych zewnętrznych zakłóceń.
Coaching
Jak wspomniano wyżej, coaching tradycyjny (czyli coaching
przez małe "c") koncentruje się na poziomie behawioralnym
(zachowań). Uwaga jest tutaj skupiona na pomocy osobie
w osiągnięciu lub poprawie danego zachowania. Metody coachingu
na tym poziomie bazują głównie na modelu treningu sportowego,
promując świadomość zasobów i możliwości oraz rozwój świadomej
kompetencji poprzez uważną obserwację i feedback.
Nauczanie
Nauczanie odnosi się do pomocy osobie w rozwoju zdolności
i umiejętności poznawczych. Ogólnie, celem nauczania
jest wspomaganie ludzi w rozwoju kompetencji i "umiejętności
myślowych" odpowiednich dla danej dziedziny uczenia
się. Nauczanie koncentruje się wokół nabywania ogólnych
umiejętności poznawczych, bardziej niż na konkretnym
zachowaniach/działaniach w danej sytuacji. Nauczyciel
pomaga osobie rozwinąć nowe strategie myślenia i działania.
Nacisk w nauczaniu kładziony jest bardziej na nabywanie
nowej wiedzy niż na doskonalenie własnych wcześniejszych
dokonań.
Mentoring
Mentoring oznacza wskazywanie osobie drogi, poprzez wiarę
w tę osobę i docenianie jej pozytywnych intencji, tak
by sama odkryła własne nieuświadomione dotąd kompetencje,
przekroczyła wewnętrzne opory i przeszkody. Mentorzy pomagają
kształtować lub w pozytywny sposób wpływają na przekonania
i wartości, poprzez "rezonowanie" z nimi,
pozwalając na ukazanie się bądź ujawnienie wewnętrznej
mądrości osoby, często przez własny przykład mentora.
Mentoring tego rodzaju często bywa uwewnętrzniony jako
część osoby, tak, że zewnętrzna obecność mentora nie jest
już dłużej potrzebna. Ludzie idą przez życie mając w wielu
sytuacjach "wewnętrznych mentorów" za doradców.
Sposoring
"Sponsorowanie" jest procesem dostrzegania i
doceniania ("widzenia i błogosławienia") esencji
tożsamości drugiej osoby. Sponsoring obejmuje
poszukiwanie i ochronę wewnętrznego potencjału innych
osób, skupiając się na rozwoju tożsamości i kluczowych
wartości. Efektywny sponsoring jest rezultatem zaangażowania
w promowanie i rozwijanie czegoś, co jest już w osobie
lub w grupie obecne, jednakże nie manifestowało się dotąd
w swej pełni. Osiąga się to przez stałe wysyłanie komunikatów
takich jak: Istniejesz. Widzę Cię. Jesteś wartościowy.
Jesteś ważna/niezwykła/wyjątkowa. Jesteś mile widziany.
Należysz do nas/tego miejsca. Masz coś do wniesienia.
Dobry "sponsor" kreuje kontekst, w którym inni
mogą działać i rozwijać się w swej pełni. Sponsorzy zapewniają
warunki, kontakty i zasoby, które pozwalają sponsorowanej
grupie lub osobie skoncentrować się na rozwoju jej własnych
talentów i umiejętności.
Przebudzanie (ang: Awakening)
Przebudzanie wykracza poza coaching, nauczanie, mentoring
i sponsoring, włączając i obejmując poziom wizji,
misji i duchowości. Ten, który niesie przebudzenie
(ang. Awakener) wspiera osobę, dostarczając kontekstów
i doświadczeń, dzięki którym ta osoba odkrywa w swoim
wnętrzu i wynosi na powierzchnię najgłębsze poczucie miłości,
jaźni i ducha. Ta, która niesie przebudzenie "budzi" innych
przez swą własną pełnię i spójność. Przez bycie w kontakcie
ze swą własną wizją i misją sprawia, że ludzie są w kontakcie
z ich własną misją i wizją.
Ten warsztat dostarczy Ci szerokiego
wachlarza narzędzi i umiejętności koniecznych do tego
by być efektywnym Coachem przez duże "C",
szczególnie koncentrując się na tych, które wspierają
zmianę i promują rozwój na wyższych poziomach.
|